zdrowie

Konopie i CBD w walce z rakiem

2022-02-04 13:30:00 Tomasz Różański

Choroba nowotworowa to całościowy, niekorzystny wpływ guza nowotworowego na funkcjonowanie organizmu. Każdy nowotwór złośliwy oraz rak, który jest rodzajem nowotworu złośliwego, charakteryzuje się zaburzonym, odmiennym od zdrowej tkanki sposobem wzrostu oraz możliwością tworzenia przerzutów w innych lokalizacjach, które dalej same rosną jako nowe ogniska nowotworu.

W tym artykule postaramy się przyjrzeć mechanizmowi powstawania nowotworów oraz wynikom badań nad rolą CBD i innych kannabonodiów w ich leczeniu.

pexels
pexels

Nowotwór złośliwy (neoplasma malignum) – tkanka utworzona z komórek o niskim zróżnicowaniu (mniejszym zróżnicowaniu niż tkanka, z której się rozwija), powstała na skutek niepohamowanego rozrostu, naciekająca naczynia limfatyczne i naczynia krwionośne. Komórki nowotworowe wnikające do naczyń są przenoszone do węzłów chłonnych lub innych narządów, dając przerzuty nowotworowe. Nowotwory wywodzące się z tkanki nabłonkowej noszą nazwę raków (carcinoma), zaś wywodzące się z tkanki mezenchymalnej – mięsaków (sarcoma).

Zdrowe komórki dzielą się i rozwijają w sposób zaprogramowany w ich materiale genetycznym. Gdy mnożące się komórki osiągną zaprogramowaną wielkość i dotkną innych komórek – jest to dla nich sygnał, że dalej nie mogą się mnożyć i proces podziału komórkowego zostaje zahamowany.

W przypadku komórek nowotworowych sytuacja wygląda zupełnie inaczej, proces namnażania się komórek nowotworowych nie podlega naturalnym mechanizmom kontroli podziałów. Nowotwór rośnie bez względu na otaczające go tkanki. Dochodząc do ściany naczyń krwionośnych lub limfatycznych komórki nowotworowe dalej się dzielą, wnikając do wnętrza naczyń. Oderwane komórki nowotworowe wędrują drogą naczyń chłonnych i osiedlają się w węzłach chłonnych, tworząc w nich przerzuty.

Badania nad wpływem kannabinoidów przy nowotworach

Od czasu pierwszego eksperymentu potwierdzającego działanie przeciwnowotworowe kannabinoidów (Munson et al. 1975), przeprowadzono wiele badań badających fitokannabinoidy, te endogenne i syntetyczne w wielu modelach raka.

Oprócz dobrze znanego paliatywnego wpływu kannabinoidów na niektóre objawy związane z rakiem, duża liczba dowodów pokazuje, że te cząsteczki mogą zmniejszać niekontrolowany rozrost komórek rakowych. Robią to poprzez modulowanie kluczowych szlaków sygnałowych komórek zaangażowanych w kontrolę proliferacji i przeżycia komórek rakowych. Ponadto kannabinoidy hamują angiogenezę i zmniejszają przerzuty w różnych typach nowotworów.

Terapeutyczne zastosowanie kannabinoidów jest obecnie ograniczone do leczenia objawów i bólu związanego z chemioterapią, natomiast ich potencjalne zastosowanie jako leków cytotoksycznych w chemioterapii nadal wymaga walidacji u pacjentów. Oprócz kannabinoidów konopie zawierają kilka innych związków, terpenów i flawonoidów, które również wykazują działanie przeciwnowotworowe.

Dowody i pisemne zapisy znalezione w starożytnych tekstach medycyny ajurwedyjskiej i pierwszej znanej Farmakopei „Shen Nung Pen Ts'ao Ching” opisują medyczne zastosowanie konopi sprzed kilku tysięcy lat.

Rola układu endokannbinoidowego 

System endokannabinoidowy ECS jest obecnie intensywnie badany ze względu na potencjał terapeutyczny leków na bazie kannabinoidów jako opcji leczenia szerokiej gamy chorób, w tym raka. Układ endokannabinoidowy tworzą receptory kannabinoidowe, endokannabinoidy oraz enzymy odpowiedzialne za ich biosyntezę i degradację. 

Udział ECS w kilku procesach fizjologicznych jest dobrze znany, między innymi w bilansie energetycznym, stymulacji apetytu, ciśnieniu krwi, modulowaniu bólu, embriogenezie, kontroli nudności i wymiotów, pamięci, uczeniu się i odpowiedzi immunologicznej, a także w stanach patologicznych, w których pełni ochronną rolę w rozwoju niektórych zaburzeń.

W rezultacie doniesiono, że zmiany w poziomach endokannabinoidów mogą być związane z chorobami neurologicznymi, takimi jak choroba Parkinsona, choroba Huntingtona, choroba Alzheimera, stwardnienie rozsiane, a także anoreksji i zespole jelita drażliwego. Zmiany w układzie endokannabinoidowym są również związane z rakiem, wpływając na wzrost, migrację i inwazję niektórych guzów. Kannabinoidy zostały przetestowane w kilku typach nowotworów, w tym raku mózgu, piersi i prostaty.

 
Kolejnym głównym obszarem działania kannabinoidów jest modulacja cyklu komórkowego. W ostatnim raporcie dotyczącym komórek raka żołądka zatrzymanie cyklu komórkowego wywołanego przez CBD w fazie G0-G1 i opóźnienie w tej fazie odpowiadało zmniejszeniu poziomu białka CDK2/cyklina E (Zhang et al. 2019).
Zmiany apoptotyczne są powszechne w mechanizmie działania kannabinoidów, które obejmują zmiany morfologiczne w komórkach i wakuolizację cytoplazmatyczną, wzrost poziomu rozszczelonej kaspasy-3 i -9 oraz aktywację mitochondrialnej ścieżki apoptotycznej (Zhang et al. 2019; Schoeman et al. 2020).
 

Co mogą leki na bazie kannabinoidów?

Warto zauważyć, że niektóre leki na bazie kannabinoidów zostały już zatwierdzone w różnych krajach, w tym kapsułki z nabilonem i dronabinolem do leczenia nudności i wymiotów związanych z chemioterapią, kapsułki z dronabinolem na anoreksję, roztwór doustny dronabinolu na wymioty związane z chemioterapią i anoreksją.
 
Powszechna staje się terapia z użyciem medycznej marihuany.

Wykazano, że kannabinoidy hamują przejście z nabłonka do mezenchymów, wzmacniają nadzór immunologiczny guza i wspierają działanie chemioterapeutyków na lekooporne komórki rakowe.

Okazuje się, że rozregulowanie układu endokannabinoidowego ma związek z kilkoma chorobami, w tym z rakiem. Ta dysregulacja może obejmować zmiany w ekspresji i/lub funkcji receptorów kannabinoidowych i enzymów lub po prostu zmiany stężenia endokannabinoidów.

 
Na podstawie wstępnych dowodów w różnych modelach wydaje się, że kannabinoidy celują w kluczowe ścieżki sygnałowe zaangażowane we wszystkie cechy charakterystyczne raka. Kilka różnych typów raka wykazuje nieprawidłową ekspresję receptorów  CB, a także innych składników ECS.
 
Badania nad funkcjonalnymi implikacjami endokannabinoidów podczas progresji nowotworu wykazały, że endokannabinoidy mają hamujący wpływ na proliferację komórek raka piersi lub prostaty.
 
Oprócz kannabinoidów, duża liczba terpenów i flawonoidów, obecnych w konopiach, wykazuje cytotoksyczność wobec różnych nowotworów. 
 
W komórkach raka piersi THC w stężeniu 14 µM hamuje ogólny wzrost i proliferację komórek rakowych. Wykazano, że ekspozycja na THC hamuje proliferację komórek wywołaną estradiolem poprzez hamowanie aktywacji receptora estrogenowego alfa. Należy podkreślić, o czym wielokrotnie pisałem, że THC w niektórych modelach raka, przynosi wręcz odwrotny skutek i zamiast wywoływać apoptozę, czyli obumieranie komórek rakowych doprowadza do proliferacji czyli namnażania komórek rakowych. Podobnie w liniach komórek glejaka leczenie THC powodowało zależne od dawki hamowanie żywotności lub  proliferację komórek rakowych. THC w stężeniu 3 µM było w stanie zahamować wzrost komórek, w dawkach większych powodowało namnażanie komórek rakowych. 
 
Kannabidiol (CBD) jest jednym z głównych i najszerzej przebadanych fitokannabinoidów. Kannabidiol wiąże się z wieloma fizjologicznymi celami w układzie endokannabinoidowym organizmu. W warunkach medycznych CBD jest najczęściej podawane doustnie i zwykle przygotowywane w postaci oleju. Kannabidiol nie jest odurzający, dlatego jego potencjał jako środka terapeutycznego jest bardziej atrakcyjny niż niektóre inne kannabinoidy, które mają działanie psychoaktywne, takie jak THC. 
 

Potencjał terapeutyczny CBD wobec nowotworów 

 
Badania naukowe z 2020 i z 2019  roku dokładnie opisują przeciwnowotworowe działanie kannabidiolu. Suplementacja CBD wykazała wiele korzystnych efektów przeciwnowotworowych w komórkach raka płuc, piersi, okrężnicy, prostaty, czerniaka, białaczki, szyjki macicy, mózgu, nerwiaka niedojrzałego i szpiczaka mnogiego, co potwierdziły powyższe badania.

Rak piersi 

 
W komórkach raka piersi wykazano, że leczenie CBD wywołuje apoptozę i autofagię, o czym pisałem TUTAJ. Inne badanie wykazało zdolność CBD do hamowania proliferacji, migracji i inwazji komórek raka piersi indukowanej przez naskórkowy czynnik wzrostu (EGF). W kolejnym badaniu, naukowcy odkryli, że jednoczesne podawanie roztworu CBD lub nanocząstek CBD z paklitakselem lub doksorubicyną miało synergiczny wpływ na aktywność antyproliferacyjną. Nanocząsteczki CBD były również skuteczne w monoterapii i wykazywały przedłużone działanie antyproliferacyjne, utrzymujące się przez 10 dni, co wskazuje, że mogą być korzystne dla przedłużonego uwalniania kannabinoidu podczas leczenia. 
 

Szpiczak mnogi, białaczka, glejak,  czerniak, rak szyjki macicy, jajników 

 
W komórkach szpiczaka mnogiego CBD zmniejszało żywotność komórek, zwiększało cytotoksyczność bortezomibu i karfilzomibu oraz hamowało migrację komórek rakowych. W glejakach wykazano, że kannabidiol wywiera działanie przeciwnowotworowe. W komórkach glejaka leczenie CBD hamowało proliferację komórek i indukowało apoptozę.
 
Interesujące badanie potwierdziło, że CBD wykazało zależne od dawki zmniejszenie żywotności komórek w komórkach glejaka, a czyste CBD było bardziej skuteczne niż CBD jako botaniczna substancja lecznicza.
 
Kannabidiol został zbadany pod kątem potencjalnego korzystnego działania w czerniaku, białaczce, raku szyjki macicy, jajnika i endometrium. W komórkach raka szyjki macicy leczenie CBD w zakresie od 1,5 µg/ml do 3,2 µg/ml spowodowało zahamowanie wzrostu komórek i apoptozy. W raku endometrium stężenia CBD wyższe niż 5 µM znacznie zmniejszały żywotność komórek. 
 

Preparat Sativex

W 2016 r. dwuczęściowe badanie kliniczne ( NCT01812603 i NCT01812616) przeprowadzono w celu oceny skuteczności preparatu Sativex (1:1 THC:CBD) w połączeniu z temozolomidem u pacjentów z glejakiem wielopostaciowym i stwierdzono, że był on w stanie zwiększyć roczny wskaźnik przeżycia o 39 procent!
 
W komórkach czerniaka skóry i komórkach raka nabłonka jamy ustnej, dużo skuteczniejszy okazuje się kannabigerol CBG, w zakresie stężeń 1–100 µM, CBG było najskuteczniejszym z testowanych kannabinoidów pod względem zmniejszania żywotności tych komórek. 
 
W komórkach raka prostaty (PCC) DU-145 i LNCaP stwierdzono, że kannabichromen CBC jest drugim najsilniejszym inhibitorem żywotności komórek po CBD. Wykazano również, że kannabinol CBN ma pewne działanie antyproliferacyjne w agresywnych komórkach raka piersi. 

Rola terpenów wobec nowotworów 

 
Omawiając terapeutyczne możliwości konopi, należy zwrócić uwagę na terpeny występujące w konopiach.

Mircen

Mircen, występuje w chmielu, werbenie, trawie cytrynowej, cytrusach, granatach i marchwi. Występuje tez w konopiach. Mircen wykazuje znaczące działanie cytotoksyczne w różnych nowotworach, w tym w raku piersi i gruczolakoraku okrężnicy.  Stwierdzono również cytotoksyczność mircenu wobec ludzkiego raka szyjki macicy, raka płuc, gruczolakoraka okrężnicy. 
 

Kariofilen

Opisuje się, że seskwiterpen kariofilen ma pikantny lub pieprzny aromat i występuje w kilku roślinach, w tym w czarnym pieprzu, oregano, goździkach, bazylii i rozmarynie. Kariofilen jest powszechnie obecny w konopiach, a tlenek kariofilenu jest używany do identyfikacji konopi przez psy wykrywające narkotyki. Wykazano, że β-kariofilen w stężeniu 20 µM indukuje reaktywne formy tlenu, działanie proapoptotyczne i antyproliferacyjne. 

Humulen 

Większość odmian konopi wykazuje wysoki poziom monocyklicznego humulenu seskwiterpenowego.  Humulen, wcześniej znany jako α-kariofilen, jest opisywany jako jeden z podstawowych terpenów konopi, obok mircenu, terpinolenu, limonenu, pinenu i geraniolu. Humulen jest bardzo powszechny w przyrodzie i odpowiada za wyraźny aromat i smak wielu ziół i produktów. Humulene po raz pierwszy znaleziono w olejkach eterycznych Humulus lupulus (chmielu zwyczajnego), gatunku rośliny z rodziny konopi, która nadaje piwu charakterystyczny gorzki, „chmielowy” smak. Naukowcy odkryli, że alfa-humulen był cytotoksyczny dla raka wątrobowokomórkowego, gdzie hamował aktywację. Hamuje również proliferację komórek i zwiększa apoptozę w modelu heteroprzeszczepu raka wątrobowokomórkowego. o ciekawe, alfa-humulen może współpracować z innymi związkami i wykazywać synergizm. W jednym badaniu β-kariofilen działał synergistycznie z humulenem; Sam α-humulen lub izokariofilen (32 μg/ml) hamował wzrost komórek odpowiednio o około 50 i 69 procent.

Limonen

Limonen jest cyklicznym monoterpenem i jest głównym składnikiem olejków ze skórek owoców cytrusowych. Jest tez obecny w konopiach. Limonen wykazywał działanie przeciwnowotworowe w kilku typach nowotworów in vitro i in vivo, zmniejszając wzrost guza i indukując apoptozę za pomocą kilku mechanizmów. Limonen wykazywał działanie cytotoksyczne w komórkach T24 ludzkiego raka pęcherza moczowego, indukując zatrzymanie cyklu komórkowego fazy G2/M, zmniejszając migrację i inwazję, powodując apoptozę, zwiększając ekspresję Bax i kaspazy-3. Połączenie D-limonenu i docetakselu poprawiło cytotoksyczność wobec ludzkich komórek raka prostaty DU-145 w porównaniu z samym docetakselem. 

Pinen

Pinen jest ważnym składnikiem żywicy sosnowej, gdzie nadaje aromat sosny, ale znajduje się również w żywicach wielu innych drzew iglastych, a także w niektórych roślinach innych niż iglaste, takich jak rozmaryn, koperek, bazylia, pietruszka i konopie. Miedzy innymi α-pinen hamował wzrost komórek ludzkiego raka prostaty PC-3, indukował apoptozę i zmniejszał progresję nowotworu u myszy z guzami heteroprzeszczepu. W komórkach czerniaka α-pinen zwiększał produkcję ROS i wczesne cechy apoptotyczne, takie jak fragmentacja DNA i fosfatydyloseryna na powierzchni komórki, a także zaburzenie potencjału błony mitochondrialnej. Leczenie α-pinenem zmniejszyło również liczbę guzków nowotworowych płuc. 
 
Badania poszczególnych związków występujących w konopiach wykazały, że wiele związków obecnych w konopiach może stanowić część terapeutycznego rozwiązania konkretnych problemów występujących podczas leczenia raka. 

 

Konopie mają wiele potencjalnych korzyści, zwłaszcza w radzeniu sobie z objawami u pacjentów żyjących z rakiem.

Ponieważ wykazano, że wiele związków, czy to kannabinoidy, terpeny czy flawonoidy, wykazuje działanie synergistyczne z obecnymi środkami chemioterapeutycznymi, może to pozwolić na zmniejszenie dawki każdego środka wymaganej do wywołania efektu terapeutycznego, co może potencjalnie zmniejszyć niekorzystne skutki odczuwane przez pacjentów.

Potencjał w terapii konopnej jest ogromny i potrzeba tylko otwartości umysłów lekarzy i innego spojrzenia na konopie, które zostały mocno zniesławione na ponad osiemdziesiąt lat prohibicji wywołanej Marijuana Tax Act w USA. Całe szczęście dla ludzkości, od pewnego czasu postępuje konopna rewolucja, która tylko może nam wszystkim dać wiele szczęścia i zdrowia. Jesteśmy uczestnikami nowej ery - ery konopi. 

 

 

Dziękujemy że przeczytałeś ten artykuł do końca.

Powstał on z myślą właśnie o Tobie, o ludziach, dla których ważna jest niezależna i rzetelna informacja i to, że dostęp do wszystkich treści tutaj publikowanych jest i będzie darmowy. Nie stoją za nami korporacje, ani organizacje. Funkcjonujemy dzięki reklamodawcom i dzięki Tobie oraz innym naszym czytelnikom. Jeśli masz ochotę wesprzeć niezależne dziennikarstwo w Polsce, możesz to zrobić poprzez dobrowolną wpłatę. Wystarczy, że wybierzesz jedną z poniższych opcji. Nawet niewielka miesięczna kwota pomoże nam w rozwijaniu erakonopi.pl
Wpłaty obsługuje bezpieczny i sprawdzony system PayPal.

Przeglądaj zasoby EraKonopi.pl

OPINIE UŻYTKOWNIKÓW:

TE ARTYKUŁY MOGĄ CIĘ ZAINTERESOWAĆ